Risicofactoren burn-out
Perfectionisten, hoogopgeleide vrouwen en managers lopen de meeste kans op een burn-out. Behalve het soort mensen spelen ook andere factoren een rol.
Wie loopt het meeste risico?
Wie hard werkt, perfectionistisch is en altijd wel een tandje kan bijzetten, loopt meer kans op een burn-out dan wie 'slechts' tachtig procent presteert. Volgens onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) hebben mannen en vrouwen even veel kans op een burn-out. Vooral in het onderwijs (14 procent) en de horeca (12 procent) is de kans op een burn-out groot. Bij financiële instellingen is de kans op een burn-out relatief laag (6 procent).
Managers
Ook managers hebben meer kans op een burn-out, zo stelt het CBS vast. 'Het overkomt mensen die geen 'nee' durven zeggen, die door iedereen 'lief' gevonden willen worden. En die té perfectionistisch zijn', stelt Emile van de Linden van stresspreventiecentrum Fundament. Dat overkomt vooral managers en directeuren.
Werkomgeving met hoog risico
De intensiteit van het werk, gebrek aan ondersteuning van collega's en superieuren, de hoeveelheid werk en de tijdsdruk, zijn de belangrijkste vier componenten van een burn-out. Onderzoeken over het ontstaan van burn-out zijn simpel samen te vatten: mensen willen nuttig zijn en ergens bijhoren. Elke werknemer wil dat zijn werk de moeite waard is. Maar wanneer een werknemer te veel verantwoordelijkheden op zich neemt, kan hij het gevoel krijgen dat iedereen aan hem trekt. Mensen zoeken bovendien een eigen positie en zijn solidair met anderen. Waar dat bedreigd wordt, stijgt het burn-out risico. Waar dit soort zaken ontbreken, steeds weer ondermijnd worden of onder druk staan, heerst een verhoogd risico op burn-out. Vooral bij werknemers die geen 'nee' kunnen zeggen.
Bedrijfscultuur
Bedreigende factoren in een organisatie kunnen zijn: gebrek aan leiding, onduidelijke besluitvorming en beslisstructuren, weinig inspraak en een rigide leiding. Heel veel burn-out-patiënten hebben een langdurige strijd met de leiding om erkenning van hun werkproblemen achter de rug. Botsende waarden en normen kunnen het werk ook verzwaren. Verder is de omgang met collega's een zeer bepalende factor. Teamconflicten, het ontbreken van collegiale steun en de onveiligheid die dat schept, zorgen voor intense stress en vreten energie.
Reorganisatie
Een reorganisatie is al helemaal een burn-out risicofactor. Vooral als werknemers er het nut niet van inzien. Zij raken gedemotiveerd omdat ze geen controle hebben over de veranderingen. Bovendien gaat voortdurend de angst van een mogelijk ontslag of herplaatsing door hun hoofd. Burn-out ligt op de loer als de werkgever de werknemers niet duidelijk maakt wat hun positie wordt en als de werknemers geen invloed hebben op de veranderingen.
Aanbevolen websites:
- 77 tips om een burn-out te voorkomen (Engels) (via www.leren.nl)
- De fases, de behandeling en het omgaan met een burn-out (www.kennisring.nl)
- De oorzaken en de signalen van een burn-out (www.burnin.nl)
- Burn-out startpagina (startpagina.nl)
